Jeżeli jednostki uczestnictwa były zakupione ze wspólnego majątku małżonków, to – przy braku małżeńskiej umowy majątkowej – uznać należy, że każdy z małżonków poniósł 50% kosztów zakupu.

Jeżeli następnie jeden z małżonków zmarł, a drugi odziedziczył po nim 50% praw do jednostek, a następnie te jednostki umorzył, to przysługuje mu prawo do potrącenia kosztu ograniczającego się do 50% wydatków poczynionych z majątku wspólnego.

Stwierdzenia te, to zasadnicze tezy wynikające z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 sierpnia 2010 r. (sygn. III SA/Wa 259/10).

Wspólnota majątkowa i spadkobranie

Sprawa dotyczyła jednego z Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych (dalej: „TFI” lub „towarzystwo”), które zarządza i reprezentuje Fundusz Inwestycyjny Otwarty (dalej: „fundusz”). Zgodnie z jego statutem, uczestnikami funduszu mogą być m.in. osoby fizyczne. Zdarza się zatem, że jego jednostki uczestnictwa bywają przedmiotem dziedziczenia.

Najczęstszym przypadkiem jest sytuacja, w której jednostki zostały nabyte ze środków, pochodzących z majątku wspólnego dwojga małżonków, a następnie jeden z małżonków umarł. W efekcie, drugi z małżonków zachował swoje własne 50% praw do jednostek uczestnictwa, a następne 50% praw otrzymał w drodze dziedziczenia.

Na tle przedstawionej powyżej sytuacji powstaje kwestia dotycząca skutków podatkowych umorzenia jednostek uczestnictwa, otrzymanych w 50% w drodze dziedziczenia. Kwestia ta sprowadza się do pytania, jak ustalić dochód z umorzenia, który jest podstawą opodatkowania w PIT. Czy spadkobierca może pomniejszyć tę podstawę o całość wydatków poniesionych – ze wspólnego majątku małżonków – na nabycie jednostek?